سـعـي
كيفيّت سعي
581 س ـ اگر سر خود را در سعي بين صفا و مروه به پشت برگرداند، و بدن بهسمت يمين يا يسار كج شود اما به پشت برنگردد سعي او اشكالي دارد يا نه؟
ج ـ اگر در حال رفتن به صفا مقاديم بدن متوجه به صفا و در حال رفتن به مروه متوجه مروه باشد، و هنگام برگرداندن سر، توقف كند اشكال ندارد.
582 س ـ اگر شخصي در سعي بين صفا و مروه به اطراف نظر نمود، ميتواند همان وقت سعي را از اول شروع كند، يا بايد صبر نمايد تا موالات بهم بخورد؟
ج ـ نظر كردن به اطراف در حال سعي ضرر ندارد، فقط بايد وقت رفتن به صفا رو به صفا برود، يعني قهقرا نرود، يا آنكه طرف يمين يا يسارش به سمت صفا نباشد، و اگر كسي به نحو باطل مقداري رفت، برگردد و همان مقدار را صحيحاً اعاده كند، و موالات بهم نميخورد، و از سر شروع كردن، صحيح نيست.
583 س ـ شخصي به اعتقاد اينكه هر شوط سعي رفت و برگشت از صفا و مروه است سعي را شروع ميكند، و در شوط سوّم متوجه مسأله ميشود، و سعي خود را به هفت شوط خاتمه ميدهد، سعي او چه حكمي دارد؟
ج ـ سعي او صحيح است.
584 س ـ شخصي به جهت كنترل همراهان خود در حين سعي گاهي به عقب بر ميگشته و بدون توجه مجدداً همان مسافت را طي ميكرده، آيا سعي او صحيح است؟
ج ـ اشكال دارد، و بايد سعي را اعاده كند.
585 س ـ كودكي كه محرم به احرام عمره مفرده بود، گاهي در حال سعي ميدويد و گاهي به عقب بر ميگشت و با همين وضعيّت اعمال عمره را به پايان برده است، اكنون چه وظيفهاي دارد؟
ج ـ در فرض سؤال، چنانچه مميّز است بايد سعي را صحيحاً اعاده نمايد و بقيه اعمال مرتبه را نيز انجام دهد و اگر غير مميّز است ولّي او دوباره او را سعي دهد و همچنين بقيه اعمال مرتبه را.
586 س ـ سعي بين صفا و مروه براي زائران سالم و توانمند با چرخ (ويلچر) چه صورتي دارد؟
ج ـ اشكال ندارد.
ابتدا و انتهاي سعي
587 س ـ چرخهايي كه در مسعي رفت و آمد ميكنند محل معيّني دارند، و احياناً مشكوك است كه به ابتداء و يا به انتهاي مسعي ميرسند يا نه؟ تكليف چيست؟
ج ـ بايد سعي كامل انجام شود، هر چند با پرداخت اجرت بيشتر باشد. و اگر مقداري از سراشيبي بالا بروند كافي است، و لازم نيست به آخر سنگفرش كه متصلّ به كوه است برسند.
شروع سعي از مروه
588 س ـ كسي كه ميدانسته در سعي بايد از صفا شروع و به مروه ختم كند، ولي جاي آنها را نميدانسته و از كسي پرسيده و او مروه را به جاي صفا به او نشان داده، و بنا به گفته او از مروه سعي را شروع كرده، و پس از اينكه هفت مرتبه سعي انجام داد ملتفت اشتباه خود شد، و يك مرتبه ديگر سعي نمود، آيا سعي او صحيح است يا خير؟
ج ـ اقوي صحت آن است هر چند احوط اعاده سعي است.
589 س ـ اگر از مروه شروع و به صفا ختم كرده و بعد فهميده است، وظيفه او چيست، به خصوص اگر تقصير كرده باشد؟
ج ـ بايد سعي را اعاده كند، و اگر تقصير نكرده تقصير كند.
خواب رفتن در سعي
590 س ـ شخصي قادر بر سعي نبوده، او را سوار چرخ كردهاند، در حال سعي خوابش برده، مقداري از سعي را خواب بوده، و بعد او را بيدار كردهاند، و بقيه سعي را بيدار بوده، آيا سعي او صحيح است يا نه؟
ج ـ صحت سعي در حال خواب معلوم نيست، بنابراين اگر بعد از نصف خواب رفته، چنانچه بقيه سعي را از جايي كه به خواب رفته است، بجا آورده باشد كافي است، و احتياطاً اصل سعي را اعاده نمايد، و در غير اين صورت لازم است سعي را از سر بگيرد.
سعي در طبقه دوم
591 س ـ روي صفا و مروه طاقي زده شد ه محاذي زير، آيا سعي را در طبقه فوقاني صحيح ميدانيد يا خير؟
ج ـ در صورتي كه فوقاني بلندتر از كوه صفا و مروه نباشد كه سعي بين دو كوه صدق بكند مانعي ندارد.
592 س ـ امروزه كه فاصله بين صفا و مروه به صورت سالن دو طبقهاي ساخته شده است انجام سعي در طبقه دوم چه حكمي دارد؟
ج ـ اگر طبقه دوم بين كوه صفا و مروه قرار گرفته باشد و بلندتر نباشد مانع ندارد.
موالات بين اشواط سعي
593 س ـ آيا موالات در تمام اشواط سعي معتبر است، و يا اختصاص به بعض دارد؟
ج ـ موالات در تمام اشواط مراعات شود بلي استراحت براي رفع خستگي به مقدار ضرورت اشكال ندارد.
زمان سعي
594 س ـ كسي كه طواف و نماز آن را انجام داده، و سعي را به روز بعد يا روزهاي بعد به تأخير انداخته است، آيا طواف و نماز را بايد اعاده كند؟
ج ـ لازم نيست، ولي اختياراً نبايد سعي را به روز بعد تأخير بيندازد.
زياده در سعي
595 س ـ يكي از آقايان مراجع در مناسك خود فرموده: اگر يك شوط به سعي، اضافه كرده مستحب است شش شوط ديگر اضافه كند تا سعي دومي شود، بفرماييد كه مقصود ايشان چيست؟ با اينكه سعي مستحب نداريم.
ج ـ در خصوص مورد، روايتي هست كه بعضي از علماء (رضوانالله تعالي عليهم اجمعين) به آن عمل نمودهاند، و بعضي به جهت ضعف سندش بر طبق آن، فتوي ندادهاند ولكن عمل به آن، مطابق احتياط مستحبي است.
596 س ـ شخصي در سعي بين صفا و مروه كه تكليفش هفت مرتبه است اگر جهلاً چهارده مرتبه سعي نمايد تكليفش چيست؟
ج ـ درفرض سؤال، كه بهواسطه جهل بهمسئله زيادتر سعي نموده، سعي او صحيحاست، و اعاده واجب نيست، و همچنين است حكم در صورت نسيان.
597 س ـ آيا زيادي در سعي جهلاً، حكم زيادي سهوي را دارد يا عمدي؟
ج ـ حكم سهو را دارد و مضرّ نيست.
نقص در سعي
598 س ـ اگر كسي يقين كند كه هفت شوط سعي بين صفا و مروه را تمام كرده است ولي بعد از تقصير متوجه ميشود كه پنج شوط بوده، اولاً آيا كل سعي را بايد از سر بگيرد، يا دو شوطي را كه ناقص بوده است بايد تكميل كند؟ و ثانياً آيا تقصير هم بايد بكند، يا تقصير اول كافي است؟
ج ـ بايد سعي را اتمام كند، و احتياطاً تقصير را اعاده نمايد.
599 س ـ حاج در عمره تمتّع پس از آنكه محل شد و لباس دوخته پوشيد متوجه ميشود كه سعي را شش مرتبه انجام داده، حال اگر قبل از وقوف به عرفات متوجه شد چه كند، و اگر در عرفات يا بعد متوجه شد چه تكليفي دارد، و اگر جماع كرده كفّاره آن چيست؟
ج ـ اگر وقت دارد كسري سعي را تمام كند، و اگر وقت ندارد به طوري كه اگر بخواهد برود و كسري سعي را تمام كند به وقوف عرفات نميرسد وقوف عرفات و اعمال حج را بجا آورد، و بعد از مراجعت به مكّه، كسري سعي عمره را بجا آورد، و در فرض سؤال، اگر جماع كرد كفّاره آن بنابر احتياط يك گاو است، و همچنين است حكم ناخن گرفتن.
600 س ـ كسي بعد از اتمام شوط ششم سعي در صفا گمان تمام شدن هفت شوط را كرد، و تقصير نمود، ولي فوراً به او گفتهاند كه بايد يك شوط ديگر بياوري، او هم انجام داد، و بعد بار ديگر تقصير نمود، آيا عمل او صحيح است يا خير، و كفّاره دارد يا نه؟
ج ـ عمل صحيح است و كفّاره ندارد.
قطع سعي
601 س ـ كسي در اثناء سعي براي آب خوردن از مسير منحرف شده، و پس از خوردن آب ادامه داده است چه صورت دارد؟
ج ـ اگر سعي را قطع نكرده، و به نيّت سعي حركت را ادامه داده است و در بين راه آب خورده، يا اگر قطع كرده، و از جايي كه سعي را قطع كرده يا محاذي آن سعي را تمام كرده، صحيح است.
602 س ـ شخصي شوط سوم سعي را بهم زد، و با فاصله اندكي هفت شوط ديگر بجا آورد، و تقصير نمود، آيا اين سعي صحيح است؟
ج ـ صحّت آن بعيد نيست.
603 س ـ شخصي به تصور اينكه سعي نيز نياز به وضو دارد بعد از يك شوط و نيم، سعي خود را قطع ميكند و وضو ميگيرد، و هفت شوط ديگر سعي مينمايد، تكليف او چيست؟
ج ـ اشكال ندارد.
604 س ـ زني در شوط ششم سعي حالش بهم خورده در عمره تمتّع او را به ايران فرستادند تكليف او در فرض مذكور چيست؟
ج ـ در فرض سؤال، چنانچه برگشتن و تتميم عمره برايش ممكن نيست بايد شخصي را نايب بگيرد كه بقيه سعي را به نيابت از او انجام دهد و بعد از آن به منوب عنه اطلاع دهد تا منوب عنه خودش تقصير كند و از احرام خارج شود و تا اين اعمال انجام نشده به حال احرام باقي است و چون عمره مذكور مبدّل به عمره مفرده شده لازم است منوب عنه بعد از تقصير كسي را نايب كند كه از طرف او طواف نساء و نماز آن را هم بجا آورد.
ترك سعي
605 س ـ اگر كسي سعي را به طور كلي فراموش كرد و تقصير نمود، تكليف او چيست؟
ج ـ از احرام خارج شده، و هر وقت ياداش آمد سعي را بجا آورد.
606 س ـ شخصي بعد از طواف عمره تمتّع گم شده، و بعد از پيدا شدن به رفقايش گفته كه سعي صفا و مروه را بجا آوردهام، و تقصير نمود، و محرم شد براي حج تمتّع، ولي بعد از مراجعت از عرفات و مني و موقع طواف و سعي صفا و مروه و اعمال حج اظهار كرده: مثل اينكه من در اعمال عمره به صفا نيامدهام، همين طور گفتهاند ان شاء الله آمدهاي، بعد از مراجعت به ايران چند بار به پسرانش گفته اعمال من ناقص شده، و قبل از فوتش وصيّت نموده است براي او نايب بگيرند، اگر عمل شخص فوق الذكر باطل باشد ورّاث او حاضرند نايب بفرستند تا اعمال حج او را انجام بدهد، نظر حضرتعالي چيست؟
ج ـ با فرض ترك سعي از جهت ندانستن مسئله، بايد احتياطاً عمره مفرده براي او بجا آورند، و بعد از آن حج او را اعاده نمايند.
نيابت در سعي
607 س ـ آيا زنهايي كه از جهت عادت ماهانه براي طواف نايب ميگيرند در سعي هم ميتوانند نايب بگيرند؟
ج ـ محل سعي مسجد نيست، و سعي را بايد خودشان بجا آورند، با مراعات ترتيب بين طواف و سعي.
608 س ـ كسيكه نميتواند بدون سوار شدن در چرخهاي معمولي در مسعي سعي كند، و تمكن مالي ندارد، چون ارز خود را صرف سوغات كرده، وظيفهاش چيست؟
ج ـ اگر ميتواند با چرخ سعي كند، (و لو با فروش چيزي، يا قرض) استنابه صحيح نيست مگر آن كه مشقّت و حرج در كار باشد.
شكيات سعي
609 س ـ شخصي در حال سعي شك ميكند شوط سوّم است يا پنجم، و در حالي كه فكر ميكند سعي را ادامه ميدهد، و پس از مقداري از سعي يقين ميكند شوط سوّم است، آيا اين سعي صحيح است يا بايد از سربگيرد؟
ج ـ در فرض سؤال، كه شك او مبدّل به يقين شده، و احراز عدد اشواط نموده، و به سعي ادامه داده است به رجاء كشف حال، سعي او صحيح است.
610 س ـ اگر كسي قبل از رسيدن به مروه، بين هفت و نه شوط شك كرد، تكليف او چيست؟
ج ـ مبطل است، بايد سعي را اعاده كند.
وظيفه حائض نسبت به سعي
611 س ـ گاهي انسان در اثر ازدحام، جهت رفتن براي سعي ناچار است از مسجد الحرام عبور كند، در اين صورت تكليف حائض و نفساء چيست، و آيا براي سعي هم مثل طواف نايب بگيرند؟
ج ـ اگر امكان نداشته باشد كه از راه ديگري بروند بايد تأخير بيندازند، و اگر آن هم ممكن نيست نوبت به نيابت ميرسد، و بر فرض مخالفت، چنانچه از آن راه رفت و خودش سعي كرد سعيش صحيح است، هر چند گناه كرده است.
612 س ـ آيا زنان حائض يا نفساء براي انجام سعي بايد نايب بگيرند؟
ج ـ محل سعي مسجد نيست و سعي را بايد خودشان بجا آورند با مراعات ترتيب بين طواف و سعي.
613 س ـ آيا بر زنان حائض يا نفساء حين سعي وضو لازم است؟
ج ـ در سعي، وضو و غسل و پاك بودن بدن و لباس شرط نيست، ولي احتياط مستحب آن است كه با غسل يا وضو باشد.
614 س ـ گاهي انسان در اثر ازدحام جهت رفتن براي سعي ناچار است از مسجد الحرام عبور كند (يعني خودش را به صفا برساند و سعي را شروع كند) در اين صورت تكليف حائض و نفساء چيست؟ و آيا براي سعي هم مثل طواف نايب بگيرند؟
ج ـ اگر امكان نداشته باشد كه از راه ديگري بروند بايد تأخير بيندازند و اگر آن هم ممكن نيست نوبت به نيابت ميرسد. و بر فرض مخالفت چنانچه از آن راه رفت و خودش سعي كرد سعيش صحيح است هر چند گناه كرده است.
هروله در سعي
615 س ـ شخصي در حال سعي كردن بود، يك وقت ديد مقداري را كه براي هروله علامت گذاري كردهاند به طور عادي سير كرده است، گمان كرد لازم است هروله كند و لذا برگشت و مقداري را كه عادي رفته بود، به هروله تكرار كرد، آيا سعيش اشكال دارد؟
ج ـ اشكال ندارد.
پوشش بانوان در سعي
616 س ـ اگر در سعي، بعضي مواضع بدن زن غير از وجه و كفين پيدا باشد آيا به سعي او ضرر ميزند يا نه؟
ج ـ ضرر نميزند.
617 س ـ اگر در سعي بعضي از مواضع بدن زن، غير از وجه و كفين پيدا باشد، آيا به سعي او ضرري ميزند يا نه؟
ج ـ ضرر نميزند.
تقديم سعي بر طواف
618 س ـ اگر جهلاً سعي را بر طواف زيارت مقدم داشت چه حكمي دارد؟
ج ـ احتياط واجب آن است كه سعي را اعاده نمايد.
اعاده سعي
619 س ـ در مواردي كه اصلاح يا تكميل طواف لازم است اعاده سعي هم لازم است يا نه؟
ج ـ بنابراحتياط درمورد اعاده طواف بايد سعي را هم اعاده كند ولي اگر تكميلطوافمربوطبهاشواط بعدازشوطچهارمباشد اعادهسعيلازمنيست.